kerstcadeautje !!!!

Eindelijk goed bericht van het financiële front:
De Europese commissie heeft er een maand over gedaan om de scores van alle fellowshipaanvragen op volgorde te leggen, en ze zijn er nu uit:
Ik heb een 'uitnodiging tot onderhandeling'.
Dat is 'bureaucratisch' voor 'gefeliciteerd', want:
Ik heb een Marie Curie Fellowship !!

Dit is fijn!
De Franse beurs die ik eerder dit jaar kreeg was weliswaar ook voor 2 jaar, maar daarbij moet ik na een jaar verlenging aanvragen. Marie Curie geeft sowieso twee jaar.
Dat is fijn. Maar het belangrijkste is dat deze leuker staat op mijn CV, alsook op mijn bankrekening.
Wat ik ook wil doen hierna, dit vergroot mijn mogelijkheden.

Dus: prettig!

Groetjes!
Voor iedereen een fijne kerst(vakantie) en een goede start van het nieuwe jaar, waarvoor ik je alle goeds en leuks en gezonds en gezelligs en liefdevols en succesvols wens!

Reflectie

Het is lang geleden dat ik iets over mijn onderzoek heb geschreven. Daar is een reden voor. Ik hoopte dat er positievere verhalen te vertellen zouden zijn als ik nog even wachtte (ik schaam me een beetje). Dat is nog niet zo ... Sterker nog, ik moet zeggen dat de frustratie zich opstapelt. Want, ook al ben ik de grens van een jaar (!) inmiddels gepasseerd, ik heb nog geen duidelijke resultaten. Ja, ik ben veel verder gekomen in het optimaliseren van de labtechnieken _ de meeste experimenten werken nu bijna (?) goed genoeg om aan het echte werk te kunnen beginnen; zien uit te vinden hoe het genetisch defect onderliggend aan myotone dystrofie wordt veroorzaakt in plaats van te trouble shooten.
Frustraties als de mijne horen bij onderzoek, maar voor veel mensen wisselen de goede en minder goede periodes zich wat sneller af ... De experimenten die ik probeer op te zetten staan bekend als moeilijk. Internetfora staan vol met technische discussies over vergelijkbare problemen van andere worstelende onderzoekers. Maar, daarop staan ook veel oplossingen die voor anderen hebben gewerkt (niet voor mij dus), dus dan is het feit dat je niet de enige bent voor wie iets niet werkt een schrale troost.
Tijdens dit (lange) proces heb ik wel al erg veel geleerd en dat geeft voldoening, maar liever leer ik van nieuwe bevindingen die inzicht geven in genetische processen.
Gelukkig is de onderzoeker in mij behalve gefrustreerd ook vaak (naïef) hoopvol _ 'dít zou wel eens de oplossing kunnen zijn' ...
Ik hoop dus dat het ploeteren en teleurstellingen incasseren binnenkort worden beloond met een enerverende periode met betrouwbaar werkende experimenten en leuke resultaten. Misschien iets voor na een kleine maar ontspannende vakantie tussen kerst en O&N!
Het is vermoeiend als lange dagen werk niet opleveren waar je op hoopte, maar gelukkig houdt al het cultureel en sociaal leuks in Parijs en omstreken (inclusief Londen en BeNeLux) en de bezoekjes van en anders contact met vrienden het energie- en enthousiasmeniveau op voldoende hoogte! Ik fiets nog altijd met plezier (van! en) naar mijn werk en met mijn directe collegas kom ik de dag goed door!

Waarom dingen hier (niet) gebeuren zoals ze (niet) gebeuren

Ik betrap mezelf en anderen regelmatig op de aanname dat Frankrijk een even ontwikkeld en modern land is als NL. Dat blijkt een denkfout.

Het lezen van Marc Chavannes ‘Frankrijk achter de schermen’ (serie van NRC) geeft wat achtergrond bij waarom dingen hier (niet) gebeuren zoals ze (niet) gebeuren. Dat wil niet zeggen dat ik het begin te begrijpen …

Ik vind het leuk om te schrijven en jullie misschien om te lezen; dus ik besloot wat van Chavannes uiteenzettingen samen te vatten.

Ik was met name verbaasd over de enorme impact die het ambtenarenapparaat heeft op het dagelijkse Franse leven. Niet in de laatste plaats omdat 6 miljoen Fransen (~27% van de werkende bevolking, in NL is dit ~14%) bij de overheid werken en dit graag zo willen houden. Bijvoorbeeld in verband met het recht op een volledig pensioen na maximaal 37,5 jaar werken, waar in de privésector 40 jaar gewerkt moet worden voor een (minder) vol pensioen. De aanstelling voor het leven is voor veel ambtenaren een gekoesterd privilege. Erg hard hoeven ze daar niet voor te werken: een intern rapport van de spoorwegen beschreef dat een kwart van de werktijd wordt gepauzeerd. Conducteurs hebben maar 3 uur per dag contact met het publiek; de rest van de tijd kunnen ze daar geestelijk van bijkomen en is voor compensatie voor de tijd van huis. Dit neemt niet weg dat de spoorwegen in 1998 40% van alle stakingsdagen voor haar rekening nam. Een beruchte staking van de spoorwegen was 2 jaar geleden: een maand lang (!!) opereerden ze op zeer laag en onvoorspelbaar niveau.

De felbegeerde overheidsfuncties worden bemachtigd door een examen te doen; ooit ingevoerd om iedereen gelijke kansen te bieden. Als je dan die baan met alle voorrechten hebt, zet je die zekerheid (het salaris is niet heel hoog) niet graag op het spel. Dus geen riskante beslissingen nemen – dat is meer iets voor de baas.
Dat verklaart misschien waarom mensen achter loketten hier erg passief in hun werk lijken te staan – servicegericht denken lijkt niet de prioriteit.

Pogingen tot veranderingen in het systeem komen maar moeilijk van de grond; ambtenarenbonden voorkomen vakkundig dat de 40% van de rijksbegroting die aan ambtenarensalarissen en –pensioenen wordt uitgegeven, wordt verlaagd. Nu de babyboomers bijna met pensioen gaan, is het overduidelijk dat de kosten van de pensioenen een onbetaalbaar probleem vormen, in een land waar men niet spaart voor het eigen pensioen. Hoewel de feiten voor zich spreken, is het nog niemand gelukt om maatregelen door te voeren.

Zelfs relatief kleine moderniseringen worden tegengewerkt; er volgt al snel een staking. Een rake opmerking in het boek vond ik dat stakingen in Frankrijk geen uiterst middel is, maar een eerste waarschuwing. Gezien het enorme aantal ambtenaren, is het voor politici van levensbelang hen niet teveel tegen de haren in te strijken; dit kiezersblok heeft ongetwijfeld een remmende werking op de ambitie tot modernisering.

Hoewel de conflictcultuur (vakbonden tegen de overheid) in het boek verklaard wordt als een overblijfsel van de Revolutie, wordt voorzichtig een verandering richting overleg en samenwerking met andere partijen dan de staat geobserveerd. Maar over het algemeen blijft de tendens om de eigen Franse stijl en economie te beschermen. Het is niet de bedoeling dat andere landen Frankrijk vertellen hoe dingen aan te pakken. Vandaar dat pogingen tot harmonisering van de Europese markt nogal eens stuklopen op Franse aarzeling. Iemand vertelde me dat het door de staat in stand gehouden gebrek aan openheid op de Franse internetmarkt de oorzaak is van slechte internetvoorzieningen. Ontwikkeling van netwerken (snelle kabels in de grond) en services als Internetbankieren (gebruik van chequeboekjes is nog erg gangbaar!) liggen achter bij andere landen. Het feit dat ze eerst Internet wilden negeren en vast wilden houden aan Minitel (Franse combinatie tussen teletekst en Internet) heeft hier misschien mee te maken.

De eerlijkheid gebiedt me te zeggen dat dit gebaseerd is op Marc Chavannes boek uit 2000. Maar gezien het voorgaande is er weinig kans dat het sindsdien opeens sterk verander is …

’t Is een lang verhaal, maar hopelijk interessant voor sommigen. Deze cultuur blijft me verbazen.

Plateaufase bereikt

Regelmatig vragen mensen 'en hoe is het nu met je Frans?' Helaas kan ik dan niet meer overtuigend antwoorden dat ik erg snel leer ...
Ik herken nu goed de afgekorte en ingeslikte versies en zinsconstructies waar ze hier zo dol op zijn - en dat gaat verder dan de 'ne' van 'ne ... pas' stelselmatig negeren. Een voorbeeld: van 'ik weet het niet' leerden wij ooit dat je 'je ne sais pas' (4 lettergrepen) moet zeggen. Nu dacht je misschien dat het al best Frans klinkt als je 'zj'n sais pas' zegt. Maar 't kan Franser: 't is namelijk in de praktijk maar 2 lettergrepen: 'zjee pa'.
(ik heb nog even gedacht dat het van 'j'ai pas d'idee' kwam, maar dat is niet zo - de taalfanaat in mij heeft 't maar druk met het steeds overwegen van alle mogelijkheden)

Het begrip is dus inmiddels behoorlijk op niveau, ook steeds meer in de 'echte wereld', waar mensen niet zoals in het lab voor me afremmen. Maar voorlopig krijg ik het nog niet zo snel (en dat de woorden vloeiend in elkaar overlopen) uit mijn mond.
Ik doe trouwens wel mee met het weglaten van de 'ne' (van de eerdergenoemde 'ne ... pas') in spreektaal. De taalpurist in mij houdt zich in 't Frans afzijdig...

Grappig/raar: de Franse spreekstijl is heel tegenstrijdig: aan de ene kant spreken ze alles dus zo kort mogelijk uit, maar tegelijkertijd maken ze hun zinnen extra en onnodig lang door het toevoegen van minstens 1 stop-/voegwoordje (in feite, eigenlijk, in principe, normaalgesproken, hoedanook, ...) dat aan de betekenis bijzonder weinig toevoegt. Ook gebruiken ze liever 'dure' woorden dan simpele, duidelijke taal.

Mijn sociale leven voltrekt zich nog met name in het Engels (buiten het werk kom je met vrijwel alleen met andere buitenlanders in contact). Dat vind ik prima; ik vind mezelf leuker in het Engels (/NLs); in 't Frans ben ik wat trager ... en da's nie wat voor me!

Ingeburgerd ?

Het is jullie vast niet ontgaan: ik schrijf hier tegenwoordig minder vaak. Hoewel ik hier nu al een jaar (!!! waarheen vliegt de tijd!??) woon, wil dat niet zeggen dat ik zo Frans ben geworden dat ik alles hier maar normaal vind … Er zijn nog genoeg dingen die me opvallen omdat ze raar, leuk, stom, interessant, of gewoon ‘anders’ (whatever that means) zijn, maar de grootste verschillen met hoe ik dingen in NL ervoer zijn denk ik wel beschreven.

Dat is trouwens een interessante verwoording; als je in een ander land woont ga je je eigen ‘oude’ visie (onbewust) kritischer bekijken. Dan kom je er soms achter dat je (ik) over veel dingen nooit hebt nagedacht en dat je niet goed weet hoe dingen geregeld zijn, maar dat je daar wel ((groten)deels ongegronde) aannames over hebt. Zo besefte ik laatst bijvoorbeeld mijn onwetendheid over het NLse beleid bij adoptie, zaaddonaties (niet om ’t een of ’t ander, haha!), prenatale diagnostiek (idem! – ik ben nb geneticus – mijn excuus is dat ik mijlenver van de kliniek af sta)) en de bureaucratie/moeilijke processen die buitenlanders die in NL werken moeten doorstaan. Interessant proces.

Maar nog even terug naar de Fransen – sommige aspecten van hun cultuur blijven apart:

* Hoeveel van jullie maken nog af en toe de fout om uit te rekenen wat iets in guldens zou hebben gekost? Hier worden alle prijzen (is het een wet?) nog in (die goede oude?) Franse Franken weergegeven!

* Franse slag deel 26: vanaf 21 november tot het einde van het jaar kunnen we (lees: geen enkele medische onderzoeksafdeling in la douce France) op het lab niets meer bestellen : de financiële afdeling van het landelijke medisch-wetenschappelijke orgaan maakt dan de balans van 2009 op. Waarom dit zo lang moet duren begrijpt niemand. Maar ondanks dat het voor ons ECHT NIET HANDIG is zou je bijna opgelucht zijn als je weet dat ze eerder bijna 3 maanden (1/4 jaar !!!) namen om deze rekensom te maken… Ik vind het incroyable dat (overheids)instanties hiermee weg komen.

* en dan – dit zal velen van jullie niets verbazen – de temperatuursbeleving van de Fransen. Hoewel het deze week heerlijk zacht weer (~16°C) was, lijkt collectief besloten dat de winter begon toen het kwik en keer onder de 12°C zakte: men loopt nu weggedoken in een dikke winterjas met grote shawl en opgetrokken schouders te doen alsof het vriest. Bij 16°C lijkt mij dat onnodig. Maar ze hebben het zo druk met kleumen dat ze dat niet door hebben. Ook de warme wintertruien zijn massaal uit het vet gehaald, terwijl het binnen 'gewoon' 23°C is! Terwijl ik het nog comfortabel vind in mijn zomerjas, lach ik erom en vraag ik me af wat ze gaan doen als het straks écht koud (voor Fr.r dan) wordt.

Hoewel ik geniet van de ‘frisse lucht’, lijkt dit het seizoen van de ergste luchtvervuiling: er duiken weer meer fietsers met mondkapjes op en ik merk ook weer meer astma-achtige symptomen als ik te hard achter een bus aan fiets. In de lente en zomer viel dat mee.

* De Fransen hebben niet zoveel met 'schoon'. Een supermarkt van vergelijkbare luxe als AH is een vieze puinzooi en het verbaast me niet meer dat publieke wc's ranzig zijn, ook in bijvoorbeeld Centre Pompidou, waar het oog toch ook wat wil. En dan heb ik het nog niet over wat de neus wil: een 'kamertemperatuur' van 24°C draagt niet bij aan de frisheid. Ik ben gezegend/vervloekt met een erg goede neus - dat is één van de redenen waarom warme ruimtes me wat geagiteerd/aggressief maken ...

(Maar ik blijf het hier erg leuk vinden,ondanks de vieze wc's en te warme zalen geniet ik de laatste tijd erg veel van wat Centre Pompidou te bieden heeft. Niet alleen de kunstcollecties, maar ook filmcycli en dans. Er is nog altijd genoeg te beleven en ontdekken!)

't is zo mooi hier in 't herfstzonnetje!

Ik ben op pad geweest met mijn jongste aanwinst. Het is heerlijk weer en het herfstzonnetje maakt dat ik (bijna) alles mooi vind!

Hier een indruk van wat me zoal opviel.

Analoog fotograferen is zo 2008

Ik ben weer een week in NL geweest. Diverse leuke gelegenheden stonden op het programma.

Eerst een bowlen en BBQ met de familie ter gelegenheid van de verjaardag van mijn als 88-jaar oude maar nog altijd kwieke opa - hij bowlt gewoon mee!

Ik ben ook weer eens in Emmen geweest - aangezien ik mijn ouders vaker in 't Westen des Lands en Parijs heb gezien, was het een jaar geleden dat ik voet op het Drentsche land zette.

Bij een promotie in Rotterdam zag ik al mijn oude collega's weer. Én ik heb weer geslapen in mijn oude huis, bij de vrienden die daar nu wonen. Oh wat ouderwets gezellig!

Maar dat was nog niet alles: ik had ook een reünie van mijn studie in Nijmegen, ter gelegenheid van het 25-jarig bestaan van deze jonge studie. Aangezien mijn studietijd erg leuk was, is het niet verbazingwekkend dat het erg gezellig was de mensen van toen weer te spreken.

Het was dus een sociaal erg geslaagde week (beetje hectisch wel).

Verder: ik heb een digitale spiegelreflexcamera gekocht, want ik wil mijn fotografie-enthousiasme nieuw leven in blazen. Daar moet toch wat leuks mee te doen zijn in deze stad die zo'n prominente rol heeft gespeeld in de geschiedenis van de fotografie.

Mijn hoop om hier ook nog de doka in te duiken is inmiddels vervlogen, omdat dat te ingewikkeld blijkt (weinig beschikbaar), (hoewel ik dat nog best leuk zou vinden om te doen).

Voorlopig lijkt het weer mee te zitten (droog en een voorzichtig zonnetje); dus dan hoop ik dit weekend veel te oefenen met alle mogelijkheden.

De afgelopen week was het hier trouwens nog erg warm: vaak nog boven de 20 graden (benauwd)! Anders dan in NL!

Actie!

Ik ben net naar de wereldwijde première geweest van de film 'the age of stupid'. Een evenement, uitgezonden in 62 landen op hetzelfde moment, met beroemde mensen die vanuit hun CO2-neutrale vervoermiddel op de groene loper van gerecyclede flessen stappen en van fiets-aangedreven (muziek) optredens genieten.

Maar het gaat om de film. Een Engels docudrama. Schijnbaar hadden ze het erover in het nieuws en actualiteitenprogramma's, dus misschien heb je er iets over gehoord.

'Weer een klimaatfilm. Dat verhaal kennen we nu wel', lijken velen te denken. Maar ernaar handelen gebeurt nog niet genoeg.

Niet op kleine schaal, niet op grote schaal.

Ik kan (meestal) ook niet in de toekomst kijken, maar dat we niet goed bezig zijn is duidelijk. Of er een direct verband is tussen mensen (wan)gedrag en klimaatverandering of niet; het lijkt me hoe dan ook niet de bedoeling dat we (in Europa) zoveel consumeren dat we nog 2 aardbollen nodig zouden hebben als onze armere mede-aardbewoners ook die kans zouden krijgen (voor de VS zijn er nóg 2 nodig..).

't Is jammer (merk hier mijn gevoel voor understatement op) en opvallend dat maar 1% van de wetenschappers twijfelt aan het eerdergenoemde verband tussen CO2 en klimaatverandering, terwijl 60% van het publiek hier twijfels over heeft. Iets ging er mis in de voorlichting ... Zou er opzet in het spel zijn? Zijn er misschien (economische) belangen mee gemoeid? (sprak zij naïef)

Na de film sprak Kofi Annan, zong Thom Yorke van Radiohead, en beloofde de president van de Maldiven dat dat over 10 jaar een CO2-neutraal land is.

Hoewel moeilijk voor te stellen: de in de film voorgestelde situatie over 50 jaar is de moeite van het voorkomen waard. Hopenlijk gaat iedereen eindelijk eens doen wat hij/zij kan.

Ik heb gesproken!

Würzburg

Vorige week ben ik in Würzburg (Duitsland) geweest voor een congres. Dit was de 1e keer sind ik aan myotone dystrofie (DM) werk. Congressen worden vaak in de meest exotische oorden gehouden, maar Würzburg bleek toch een logische keuze, aangezien Dr. Steinet hier 100 jaar geleden werkte toen hij voor het eerst myotone dystrofie beschreef, wat om die reden ook de Ziekte van Steinert wordt genoemd.

Het congres ging alleen over DM en behandelde genetische, klinische en mechanistische aspecten. Voor het eerst sinds dit congres wordt gehouden was er ook een lange sessie met presentaties over nieuwe therapeutische strategieën om de ziekteverschijnselen te verminderen. In de meeste gevallen zijn dit nu nog methoden en stofjes die in dier- en celkweekmodellen goede resultaten opleveren, maar natuurlijk wordt er ook hard gewerkt aan hoe dit in patiënten toegediend kan worden. Het klonk veelbelovend: er is veel bereikt sinds het genetisch defect dat DM veroorzaakt in 1992 werd ontdekt.

Ik vond het een erg leuk congres: het werkt motiverend om te horen wat voor successen er geboekt worden en hoe verschillende onderzoeksteams verspreid over de hele wereld onafhankelijk en samen de puzzel completer maken. Wetenschappelijk gezien was het een goed congres voor mij; hoewel ik zelf nog geen resultaten had om te presenteren, was alles relevant en interessant. Dat had ik nog niet eerder zo meegemaakt. Dat maakt het gemakkelijker om de vaak erg specialistische presentaties te begrijpen.

Bijzonder aan dit congres is dat er ook patiënten komen. Het klinisch beeld van DM varieert nogal. Van een aangeboren, zeer ernstige handicap met een vroege dood tot gevolg (de ziekte wordt steeds erger, waarbij de spieren, inclusief eet- en ademhalingsspieren en het hart, steeds zwakker worden), tot minder invaliderende vormen komen voor. De mensen die op het congres kwamen, zijn minder aangedaan. Voor hen zijn speciale sessies georganiseerd, waarin de onderzoeksresultaten in voor leken meer begrijpelijke taal worden uitgelegd. Uiteraard is het motiverend om ervaringen van patiënten te horen en te zien waar al die labfrustraties goed voor zijn.

Sociaal was het ook geslaagd: met de jonge onderzoekers hebben we het na het wetenschappelijke gedeelte ook elke avond leuk gehad. Congressen zijn dus niet alleen vermoeiend omdat je de hele dag (we begonnen om 8.00u!) moet opletten ... 's Avond werden activiteiten georganiseerd, zoals een wijnproeverij en een boottocht. Maar op de vrije avonden gingen we ook niet vroeg op bed...

Inmiddels ben ik weer uitgerust en met frisse moed weer in 't lab aan het werk (en ik durf 't bijna niet te zeggen, maar 't lijkt alsof dingen beter gaan!)

Ik probeerde natuurlijk ook een beetje Duits te praten. Waar me dat 'vroeger' best goed af ging, viel dat nu behoorlijk tegen: mijn talenknobbel geeft momenteel duidelijk de voorkeur aan Frans!

Nachtrust

In plaats van het nachtelijk geschreeuw van basketballende of om een beschutte slaapplaats vechtende parkslapers, hoor ik tegenwoordig honden blaffen. Het beleid is gewijzigd: in plaats van dat hun aanwezigheid getolereerd wordt (ze klommen binnen een kwartier na sluitingstijd van het park al door het hek en werden 's ochtends door de parkwachters gewekt), worden de jongemannen nu na sluitingstijd van het park door zeker tien politieagenten met honden uit het park gehouden.

Ik heb inmiddels gehoord en gelezen dat het Afghanen zijn, op weg naar Engeland. Ze schijnen hier 1 à 2 dagen te blijven. Aangezien 'ze' er steeds zijn geweest sinds ik hier woon, soms met 80-100 per nacht, moet deze stroom gelukszoekers enorm zijn. Overdag zie ik ze in het park en op straat rondhangen, veel bellend in de telefooncel, maar ook in de weer met plastic zakken vol mobiele telefoons.

Ik heb gehoord dat het niet slechts een zielig verhaal is; er gebeuren allerlei dingen in het park waar de politie het niet mee eens is. Ze lijken behoorlijk georganiseerd en weten aan geld te komen (en illegale identiteitsdocumenten?).

Ik zeg erbij dat een deel van deze informatie uit door mij niet te verifiëren bronnen afkomstig zijn, maar hoe dan ook is het niet ideaal dat kinderen 's ochtends spelen op plekken die 's avonds als toilet zijn gebruikt.

Ik weet niet of er (voldoende) alternatieve slaapplekken zijn geregeld en aangeboden. Natuurlijk ligt de echte oplossing van deze situatie in het voorkomen dat deze jonge Afghanen hun land willen verruilen voor Engeland. Maar dat lijkt wat teveel gevraagd van la police.

De tijd vliegt!

Gisteren was ik jarig. 30 jaar is de tussenstand.

Poeh poeh - dat ging hard.

Ik vond het altijd onzin als mensen klagen over hun leeftijd - je kunt er zo weinig aan doen. Dat laatste is nog steeds waar, maar ik zal maar meteen toegeven dat het me wel eventjes aan het denken zette. Het zojuist betreden decennium leek 30 jaren lang zo ver weg; meer iets voor anderen. De voorlopige conclusie van dit moment van reflectie is dat een park in parijs nog niet zon slechte plek is om het te vieren!

Het aantal mensen dat ik hier ken is natuurlijk nog beperkt, dus de feestelijkheden waren van een andere schaal dan de laatste jaren in Rotterdam. Maar een picknick met leuke mensen en lekker eten is ook leuk.

Met zondag nog een lunch in een erg leuke, kunstzinnige plek (inclusief heus rariteitenkabinet!) bij wijze van afterparty, én het maken van 3 kwarktaarten (mijn appeltaart kennen ze nu wel) om op het werk te trakteren, was het verjaardagsgevoel compleet.

Dank aan jullie voor de papieren en digitale aandacht (de e-card van Hallmark over Parijs is wel toepasselijk, maar daarmee niet per se origineel: ik heb 'm 3x gekregen! maar ik zal 'n gegeven kaart niet ...).

Kamperen bij de boer

De vakantie zit er weer op. Ik ben 2.5 week niet in het lab geweest. Ik denk dat het me goed heeft gedaan, maar dat zal blijken uit hoe ik reageer als de resultaten weer tegenvallen … en hoe vermoeiend ik lange werkdagen vind. Maar liever kom ik erachter hoe het is om goede resultaten te boeken! In de laatste week voor mijn vakantie leek ik opeens iets meer succes te hebben (zoals vaak om onduidelijke redenen). Ik hoop erg dat die trend doorzet.

Afgelopen week was ik in NL voor Lowlands. Met ongeveer dezelfde groep als anders: dat gaat al jaren goed! Ik vind de sfeer op LL geweldig: iedereen is blij en positief. Hoewel, voor het eerst in mijn LLloopbaan heb ik een uitzondering daarop meegemaakt. Na de 1^e nacht zijn we verhuisd met ons tentenkamp.

Onze buren (die zijn op LL nog geen meter van je verwijderd, met slechts een halve mm tentdoek ertussen …) hielden namelijk de hele nacht (nou ja, ze begonnen om een uur of 4 en ze zijn niet gestopt) iedereen wakker door hun luide gesprekken, af en toe gebruikmakend van die irritante ‘spuitbustoeters’ om er zeker van te zijn dat niemand sliep. De hoop dat ze tzt zouden gaan slapen, was snel vervlogen, omdat ze strak stonden van de cocaïne en daarbij nog peppillen namen. ’t Werkte goed. Hun taalgebruik was nogal agressief; veel schelden. Maar, ik moet toegeven: ze waren wel creatief met taal: ik heb veel nieuwe scheldwoorden gehoord (soms kon ik een lichte glimlach niet onderdrukken).

Ik was vooral gefascineerd over de negativiteit in hun gesprekken. Zo bedoelden ze het denk ik niet, maar dan lijkt het me ook niet nodig.Dit gedrag valt echt op, in vergelijking tot de rest van het LL-publiek. Dus, stoer is het niet, maar we hebben onze (koepel! handig!)tenten opgepakt en we zijn weggewandeld. 7 Tenten een nieuwe plek geven is niet zo eenvoudig (zie foto voor een indruk van de tentdichtheid…). Maar onze nieuwe buren verwelkomden ons hartelijk en verplaatsten zelfs een tent om voor ons meer plaats te creëren! (dát is de LL-spirit!).

Er hing een goede sfeer en er waren goede optredens. Het leuke van LL vind ik dat er ook theater, dans, cabaret en zelfs hoorcolleges zijn! En dat het daarvoor net zo druk is als voor de concerten (zie mijn eerdere betoog over cultuurminners!)!

Dit jaar was ik wat passiever tav de muziek dan anders, omdat ik vantevoren niet veel bands kende. Als het dan druk en warm is (en na vrijwel volledige afwezigheid van nachtrust), had ik vaak geen zin om de massa in te duiken om vooraan te staan. Dat heeft als gevolg dat je de muziek minder intens beleefd. Maar ik klaag niet! Heel grappig: het lijkt traditie te worden om met takken te gaan zwaaien als er Balkan of Klesmermuziek (vrolijk, leuk om op te springen/dansen!) gespeeld wordt. Bij een bepaalde tent staan plantenbakken, die gedurende de concerten steeds leger werden ... Erg jolig (een scherpe foto maken is moeilijk in dit feestgedruis). ’t Was (dus) erg relaxed en gezellig; weer een erg geslaagd festival! Tot volgend jaar!

Groots/pathetisch gezegd: LL geeft me altijd weer wat vertrouwen in de mensheid, omdat iedereen zo actief aardig en leuk doet. Maar ik moet daarbij wel opmerken dat het LL-publiek geen goede afspiegeling is van de NLse bevolking …

Eten in Frankrijk

In het kader van genieten in Frankrijk, lijkt het me gepast wat langer bij eetgewoonten stil te staan. De Fransen zijn behoorlijk rigide wat eetgewoonten betreft (behalve t.a.v. hoe lang je erover doet en de hoeveelheid wijn die je erbij drinkt), maar ook dat begin ik te begrijpen: 't is gewoon lekker!

Eerst is daar 'l'apéro'. Dat duurt zolang als je wilt (meervoudig record van de vakantie: 19.00u-24.00u). Pastis is een populair Frans aperitief - ik integreer goed!

Dan is het (eindelijk) tijd voor het hoofdgerecht. Groente is hierbij geen prioriteit. Vegetariërs hebben het lastig in Frankrijk. Een groot stuk(orgaan!)vlees lijkt redelijk essentieel voor een goede franse maaltijd.

Vervolgens wordt er kaas gegeten, met brood (dûh) en salade (eindelijk iets groens!). Op de heenweg (oa door Cantal regio) naar vakantie hadden we een lekkere collectie kazen op de markt gekocht. Voor Nederlanders is het wat raar om na het hoofdgerecht nog iets hartigs als kaas te eten, maar als je het probeert, blijkt het best te smaken, is mijn ervaring.

Dan het dessert: hoewel dit een flink stuk taart kan zijn, is het vaak ook wat minder uitbundig (maar niet minder heilig): een yoghurtje!

Dan heb je wel ongeveer genoeg gehad.

Maar ik heb me laten vertellen dat bij een typisch Franse (feest)maaltijd ook nog een voorgerecht en een visgerecht voor het hoofdgerecht hoort. De gemiddelde Fransman/vrouw eet dit niet dagelijks, maar toch vraag ik me af waar al die kaas en het vlees blijft in die kleine Franse lichaampjes.

In goed gezelschap kom je zo de avonden dus wel door.

Ik moet alleen wel zeggen dat ik in restaurants vaak niet heel erg enthousiast word van de Franse keuken: het gebrek aan groente en de overvloed aan vlees en sauzen heeft niet mijn voorkeur. Maar aangezien we op vakantie vrijwel steeds zelf gekookt hebben, was het een stuk gezonder en dus meer mijn smaak dan de gemiddelde menukaart.

Vakantie

Zoals eerder beschreven, valt het me op dat de Fransen erg trots zijn op hun land.Ik begrijp steeds beter waarom ze zo van hun land houden. Ik zie ook dat ze erg goed weten hoe ze er maximaal van kunnen genieten. Dat gaat als volgt:

Men neme een groepje vrienden en men hure een ‘gîte (rural)’. In ons geval betekende dat: een groot huis in de heuvels van Aveyron, in een verzameling van 7 huizen (nog kleiner dan een gat!? C.q.: in the middle of nowhere). Je rijdt naar de supermarché (15 km verderop) en je vult de auto met lekkere dingen. Je rijdt terug (goed opletten want het is gemakkelijk verdwalen op die kleine weggetjes) en je geniet.

Het is niet moeilijk. Het ging me dan ook goed af.Het waren een prettige paar dagen, midden in de natuur (de frisse lucht went gemakkelijk na Parijs … jammer alleen dat de anderen veel rookten), met een picknick hier en daar, een duik in deze of gene verkoelende rivier, bezoekjes aan Middeleeuwse of anderszins schattige stadjes, gezelligheid tijdens het ‘apero’ (waarover later meer), een spelletje petanque (‘jeu de boules’ voor toeristen) en lui bij het huis hangen.

Eén avond zijn we naar de ‘marché des producteurs locales’ geweest: een marktplein vol standjes met vlees, aligot (lokale specialiteit van aardappelpuree met kaas), groente, kaas en wijn, en overal langetafels waaraan deze lekkernijen genuttigd kunnen worden, met op de achtergrond een muziekje (en een dansvloer om de aligot en andere caloriëen weer weg te werken). Grappig (populair) fenomeen. Gebeurt dat in NL ook, of zijn wij (jullie!) een meer individualistische samenleving?De voertaal was Frans (hoewel de kerels wel af en toe hun best deden in het Engels, en met de vriendin die me had uitgenodigd praatte ik ook steeds Engels)- ik was dus wat stiller dan normaal: ik kon de meeste gesprekken wel volgen, maar erop reageren blijkt een ander verhaal. Alleen maar observeren is ook interessant.Dat was dus een leuke trip!

Na een Parijs intermezzo met een bezoekje van twee goede vrienden heb ik nog een soortgelijk (mini)tripje gemaakt: naar mijn zus en haar vriend en 6 maanden oude dochtertje, die in een mooie boerderij/gîte ~100 km ten zuidwesten van Parijs vakantie vieren. Ook daar was het goed toeven.

Morgen naar NL voor Lowlands!

Het moest er een keer van komen ...

met zoveel agenten op straat: ik heb een boete gekregen voor door rood fietsen!

Met gemiddeld 55 stoplichten op mijn route van huis naar werk, snappen jullie dat ik wel eens een rod licht negeer, met name bij lichten voor voetgangersoversteekplaatsen, waar geen voetgangers te bekennen zijn. Dat is een acceptable risico. Vind ik.

Vandaag was de situatie als volgt: twee stoplichten staan op 5 meter afstand van elkaar. Bij de 1e ga ik vaak door rood, om bij de 2e te stoppen, zodat ik het echte kruispunt daar beter kan zien. Die logica deelt niet iedereen.

90 euro!

Ze maken geen onderscheid tussen een fiets en een vehikel. Daar ben ik het (risicotechnisch) niet mee eens.

(beetje) grappig: of ik binnen 3 dagen wil betalen.

NIETS in dit land wat met papier te maken heeft werkt snel (voorbeeld: ik moest 20 minuten wachten voordat de bon ingevuld was), maar als zij geld van jou moeten hebben, kan het wel snel.

Ik had pech: als ze mijn adres niet hadden gehad, had ik niet hoeven betalen (volgens collega's), maar in afwachting van mijn ziekenfondspasje had ik daar een document van in mijn paspoort gedaan ... voor 't geval dat. En daar stond mijn adres op en dat heeft Monsieur Police gevonden.

Ik troost me met het feit dat ze me al veel vaker hadden kunnen betrappen ... verdeeld over al die keren is het niet zo duur.

Oh ja, en in een stad waar jaarlijks miljoenen toeristen komen, vindt men het blijkbaar niet nodig dat de politie Engels spreekt/begrijpt. Dus, ik ben niet met ze in discussie gegaan (ik deed mijn Frans slechter voor dan het is, maar 't mocht (dit keer) niet baten).

Geen vetpot

Ik mag dan een beurs binnen hebben gesleept; financieel ga ik er niet op vooruit.

Totnogtoe kreeg ik ongeveer hetzelfde betaald als in het laatste jaar in Rotterdam. Althans, dat denk ik - ik weet nog steeds niet zeker hoeveel ik overhoud; in september moet je namelijk nog extra belasting betalen over het hele jaar, wat neer schijnt te komen op ongeveer een maandsalaris.

Een soort anti-vakantiegeld dus (daar doen ze trouwens niet aan ..).

't Was al langer bekend, maar hier wordt het wel erg onderstreept; als je veel geld wilt verdienen: blijf uit de buurt van onderzoek!

Met de beurs van het Franse fonds kan 't zijn dat m'n salaris nog wat lager wordt dan nu (maar dat weet natuurlijk niemand zeker ...). Beetje frustrerend als je gemiddeld minstens 50 uur per week werkt en een biertje onder de 4 euro voor je gevoel een koopje is (vaak 5 of 6 euro!) ..

Niet bij nadenken dus en doorwerken (en doordrinken en doorgenieten!).

(door die foie gras hoort natuurlijk een groot rood kruis ... om meerdere redenen, maar ook voor de symboliek bij dit bericht, maar ik heb geen zin om te photoshoppen)

Mening

Ik heb al eens eerder geschreven over dat het me hier ten positieve opvalt hoe zeer mensen hier geïnteresseerd zijn in kunst en cultuur. Dit concludeerde ik uit de verscheidenheid aan typen mensen die ik in musea zag.Hoe langer ik hier ben en hoe meer mensen ik spreek, van allerlei nationaliteiten, des te meer realiseer ik me dat de culturele opvoeding in NL toch wel erg beperkt is. Ik sprak een Italiaanse die alle Russische meesters had gelezen (op school) én hier blij om was. Dat vind ik best indrukwekkend. Maar eigenlijk ook wel een beetje logisch: om daar op school iets van mee te krijgen. Kennis van wereldliteratuur/kunsten kan je leren over (de geschiedenis/ontwikkeling van) de samenleving zoals hij nu is. Dat lijkt me geen slechte zaak. Of het is gewoon vermaak en dat is ook goed.

Ik kan me daareentegen weinig herinneren van dat men heeft geprobeerd iets te leren over Nederlands cultuurgoed, wat er toch echt wel is. Oude literatuur (we moesten 1 boek lezen van voor 1880!) is de revue wel (een beetje dus) gepasseerd, maar is mij op school ooit iets verteld over de grote schilders, filosofen, wetenschappers die onze Vaderlandsche geschiedenis heeft voortgebracht? Volgens mij niet noemenswaardig.

Hiermee zeg ik niet dat ik vroeger stond te springen om oude literatuur te lezen of me in andere voorbije zaken te verdiepen. Ook roep ik niet op tot algeheel patriottisme. Maar veel buitenlanders weten meer over het NLse cultureel erfgoed dan wij/ik en dat vind ik een beetje genant. En gewoon jammer.

Ik doe aardig mijn best om de schade in te halen, maar waar moet je beginnen? Er is teveel interessants!

Ik ben ervan overtuigd dat heel veel mensen het best leuk vinden om kennis op te doen, maar dat ze er niet veel moeite voor willen doen _ helemaal als ze nooit aan een bepaald onderwerp zijn blootgesteld. Natuurlijk zijn er ook veel mensen bij wie je niet moet aankomen met literatuurgeschiedenis of kunst. Da's prima. Maar volgens mij zijn er veel mensen die het zelf niet opzoeken, maar die het wel leuk zouden vinden om er mee in aanraking te komen. School lijkt me een goede, logische plek.

Ik vind 'trots' een ongepast woord voor iets waar je zelf niets aan hebt bijgedragen, maar toch denk ik dat NLers daar iets van missen, wat andere Europeanen wel in een gezonde dosis hebben. Of noem het waardering voor wat de eigen bodem heeft voortgebracht.

Ik vind het leuk om die interesse bij andere culturen te zien en mis dat een beetje in NL(ers). Maar misschien heb ik gewoon niet goed heb opgelet vroeger ... Maar ik geloof niet helemaal dat dat het is. Jammer, als je 't mij vraagt.

Vanmiddag ben ik naar een modern wetenschapsmuseum geweest (Cité de la Science et de l'Industrie: een enorm, soort Centre Pompidou-achtig gebouw). 't Was de eerste overtuigend zonnige zaterdag sinds een paar weken, maar 't was druk in 't museum. Jong en oud zat

(inter)actief informatie op te zuigen.

Leuk!

Stil leven

Best goed toeven: in de vensterbank met een boekje.

Zo ter hoogte van het bladerdak, met een park tussen mij en de (niet zo drukke) weg; dit moet wel ongeveer de gezondste lucht zijn die in Parijs geademd kan worden!

Parijs in de zomer

Veel mensen zeiden dat de sfeer echt anders is van half juli tot half augustus, omdat dan schijnbaar alle Parijzenaren op vakantie gaan. Sinds deze week denk ik inderdaad te merken dat het rustiger is, wanneer ik rondfiets. Rustig is het woord niet, maar het verkeer lijkt minder druk en hektisch. Wel stikt het natuurlijk van de toeristen, maar die fietsen niet zoveel en hebben geen toeters. Dat scheelt!

Er zijn ook allerlei (culturele) festivals en sinds gisteren is Paris Plage er weer - een maand lang een kilometers lang 'strand' met leuke tentjes en optredens op de kade van de Seîne. Dat zal binnenkort dus wel eens gecheckt worden!

Het weer is erg wisselvallig. Vandaag was het ruim 30 (nu binnen nog steeds ...zucht), terwijl het in het weekend bewolkt en regenachtig was, wat ze voor morgen ook voorspellen. Helaas is het niet zo dat de voormalige kloostermuren mijn studio lekker koel houden ... (alleen in de winter ..)

Vorige week was het ook 30 graden. Toen heb ik een schietgebedje gezegd voor een verfrissende bui - die heb ik gekregen: opeens kwam er een ontzettende storm opzetten en stuiterden hagelstenen van een centimeter doorsnede door mijn raam naar binnen! Dat was nieuw voor me bij 30 graden! De foto rechts is een (mislukte) poging om het noodweer te laten zien. Ik was blij met de verkoeling, maar ik vond het wel zielig voor de parkslapers. Ik k

on niet zien waar/hoe ze met zijn allen hebben kunnen schuilen.

De laatste tijd stond de agenda weer wat voller met bezoekjes - ongeveer elke 2 weken. Mensen die me eerst wat rust gunden, willen vervolgens allemaal tegelijk komen!

De vrije weekendjes die er nog staan, bewaak ik met extra zorg - voo Parijse avonturen! Ik blijf nieuwe leuke dingen/plekken ontdekken, of genieten van een rondje skaten en dan ergens met een boekje gaan zitten. Heerlijk!

Ik ga in de 2e week van augustus een weekje naar Zuid-Frankrijk, de Lot regio, met een Franse vriendin die ik ken van het jaar dat ik met Up With People heb gereisd ('97/'98). Met haar vriend, haar dochtertje van 2.5 en andere vrienden van haar hebben we een huis gehuurd. Dat wordt vast erg gezellig en ontspannend.

Vlak daarna kom ik even naar NL voor Lowlands.

Eind september ben ik weer een week in Nl, voor diverse gezelligheden die toevallig in dezelfde week vallen.

Verder staan er nog wat leuke bezoekjes en een congres in Duitsland op de planning en daarmee is mijn agenda tot eind september behoorlijk vol! Leuke vooruitzichten, maar oh, wat vliegt de tijd!

Jullie ook een fijne zomer gewenst!

Opgelucht

Ik heb (zowaar) niet iets specifieks te melden, maar 't leek me gepast weer iets te schrijven nu de ToekomstStress (voorlopig) van de baan is. Dat is erg prettig! Hoewel ik niet in een extreem diep dal zat (ook wel bekend als ontkenningsfase) wanneer ik eraan dacht wat er zou gebeuren als ik 't geld niet zou krijgen (weg uit Parijs!? NEEE!!!), geeft de afwezigheid van die mogelijkheid toch wel veel rust.

Als mijn experimenten dan nu ook eens voorspoedig gaan lopen, kan mijn geluk niet op!! Dat zit dus nog een beetje tegen, maar er is hoop! Ik ga met kleine stapjes vooruit, die steeds meer vertrouwen geven dat het binnenkort echt resultaten op gaat leveren. Maar, zoals eerder uitgelegd, is dat niet altijd eenvoudig. Er is me nu in ieder geval meer tijd gegund om mijn onderzoek goed op de rails te krijgen - ik wil niet alleen maar leren van dingen die niet goed lopen (dat gaat nu wel erg snel!), maar liefst ook van interessante resultaten!

Kort & krachtig

Ik heb de beurs van het Franse fonds gekregen !!!

Dat betekent dat ik nog minstens een jaar mag blijven (je kunt verlenging aanvragen voor een tweede jaar).

(dit is een heel grote opluchting!)

Knollen en rapen

Vandaag hoorde ik een vooroordeel dat (sommige) Fransen over Nederlanders hebben, dat ik erg grappig vond: dat wij, als we op vakantie gaan naar Frankrijk, ons eigen, Nederlandse eten meenemen.

En dat vinden ze stom, omdat we dan de Franse (lokale) economie niet steunen!

Ik denk eerlijk gezegd niet dat dat bewust de achterliggende reden is: macaroni met een sausje van Knorr smaakt gewoon erg goed op de camping! Een prijsverschil speelt vast ook mee.

Ik heb al eerder geobserveerd dat Fransen ook wat het kopen van groenten en zo patriotistischer zijn dan Nederlanders: ze zullen eerder meer betalen voor iets van eigen bodem dan Nederlanders. Als ik de krant in NL mag geloven, telt daar vooral het prijslabeltje. Da's jammer in verband met het milieu.

Maar 't is niet helemaal een eerlijke vergelijking natuurlijk: als wij evenveel voorkeur zouden geven aan groente en fruit van eigen bodem, zouden er wel heel veel knollen en rapen op 't menu staan ...

(dus ik begrijp dat meenemen van dat eten uit NL ook niet goed ..)

Bijzonder (&) cultureel | de ontdekkingsstand

Ik weet niet of het ligt aan het feit dat ik in een ander land woon, maar opvallend vaak ben ik helemaal vol van het ontdekken van een bijzondere locatie, of het ontmoeten van bijzondere mensen. 

Dit gebeurt je in NL natuurlijk ook wel, maar volgens mij kom je in een nieuwe/buitenlandse omgeving toch vaker in aparte situaties. Je staat waarschijnlijk gewoon wat meer in de ontdekkingsstand.

Ik durf wel te zeggen dat ik goed bezig ben hier om zoveel mogelijk dingen te ontdekken in Parijs. Het scheelt ook dat iedereen die hier een tijdje woont, en die ik heb leren kennen, bovengemiddeld cultureel geïnteresseerd (b)lijkt te zijn. De stad trekt misschien tot een bepaald type mensen aan. Dat bevalt me wel! 

Vorige week ben ik naar een Engels toneelstuk geweest, door de Britse regisseur Peter Brook. Hij heeft een theater hier, 'Bouffes du Nord'. Het is vlakbij mij, niet in de beste buurt van Parijs (voor wie mijn buurt in R'dam kende: zoiets). Het theater was vroeger rijk en mooi versierd, maar nu is het helemaal gestript tot kaal beton, met nog wat vage (opzettelijk) beschadigde herinneringen aan alle ornamenten. Dat vind ik echt geweldig mooi! 

Het toneelstuk was leuk om te zien, maar niet super. Maar het was hoe dan ook erg leuk om hier geweest te zijn, omdat ik het theater zo gaaf vond!

Zondag was het 'Fête de la musique', een festival om het begin van de zomer te vieren (in meerdere (francofone?) landen). Overal op straat wordt muziek gemaakt door mensen met meer of minder talent of oefening, en in cafés gebeurt ook van alles muzikaals. De enige dag schijnbaar dat er hier overal op straat een echte festivalsfeer hangt. Erg leuk. Ik ging met de buren naar een muziekvoorstelling van 2 van hun collegas. Dit hoorde niet bij het officiële programma, maar was gewoon bij mensen thuis en open voor select gezelschap. Typisch een geval van 'wat gaaf dat ik hier ben beland!'. In een ontzettend mooi huis, grenzend aan een mooie binnenplaats, stond een joekel van een vleugel (zo een van een metertje of 4,5 lang -- en dat past niet in ieder Parijs' huis!). 2 mensen speelden klassieke pianostukken en een jongen speelde cello. Ontzettend mooi. En ook erg bijzonder om zo dicht op de muzikanten te zitten: tijdens het spelen van Bach's Cellosuites, hoorde je de cellist op 1,5 m afstand kreunen en zuchten: 't was hard werken. Dat merk je niet als je naar een concert gaat. Erg mooi dus. Er was ook lekker eten en ongeveer alle 60 aanwezigen hadden een flesje wijn meegenomen, dus we waren goed voorzien. Leuke sfeer en bijzonder om hier bij te zijn geweest. 

Maandag ging ik uit eten met de Britse wiskundige (van het boek zonder 'e's'). Omdat hij een ontzettende operafanaat is, gingen we naar zijn favoriete restaurant, waar operastukken worden opgevoerd tijdens het eten. Hoewel ik dus wel veel klassieke muziek luister, houd ik niet echt van opera (dat zingen vind ik maar in de weg zitten van de muziek ..). Maar, dit was een leuke ervaring: ze zongen steeds maar 1 liedje en dan gingen ze weer weg en kon je een gesprek voeren. En in hapklare brokjes zoals dit, bleek opera best heel draaglijk. Ook leuk om mee te maken dus; uit mezelf was ik er niet naartoe gegaan. 

Dat was dus een bovengemiddeld cultureel weekje. Nu wordt het weer een beetje normaler denk ik. Morgen 'gewoon' uit eten, met collegas en vrienden daarvan, die ik wel eens eerder heb ontmoet. Dit weekend komt er weer een vriend op bezoek. De frequentie van vriendenbezoekjes is weer een beetje opgeschroefd: de komende tijd weer ongeveer elke 2 weken - ik moet weer gaan waken dat ik niet alles volboek!

Maar, bij gebrek aan grootse vakantieplannen (vooralsnog), zijn die weekendjes een gezellige manier om de zomer op te leuken.

Ik ga in augustus een weekje naar Zuid-Frankrijk met een Frans meisje dat ik van Up With People ken (van 10 jaar geleden). Met haar vriend, dochtertje en andere vrienden hebben we een huis gehuurd, om te relaxen en de omgeving (Lot regio) te bekijken. Verder ga ik naar Lowlands.

Omdat ik nog steeds niet weet of ik hier na november nog mag werken, heb ik nog geen langere vakantie gepland.

De prognose is nu dat mijn bazin 7 juli kan bellen om te vragen of mijn geldaanvraag bij het Franse fonds wordt gehonoreerd ... Dan horen jullie het dus wel. Ik word er een beetje zenuwachtig van nu het allemaal wat concreter wordt en omdat ik voorlopig nog geen idee heb wat ik zou willen/kunnen doen als ik hier niet blijk te kunnen blijven. 

Komt tijd, komt raad? Liever: komt tijd, komt geld - ik wil hier nog niet weg! Ik ben nog niet klaar met ontdekken!